fonFengyu

Etɛ ka nyí Frein Régénératif?

Nov 03, 2025

Jǒ wɛn ɖé dó

Etɛ ka nyí Frein Régénératif?

 

Frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é nɔ huzu hlɔnhlɔn e nɔ zɔ́n bɔ mɔ̌to ɖé nɔ w’azɔ̌ é dó hlɔnhlɔn lɛ̌ɛnkanvɔ tɔn mɛ hwenu e é ɖò mɔ̌to ɔ ɖiɖekpo wɛ é, bo nɔ hɛn dó batɛɛ ɔ mɛ, é nɔ nyí ɖɔ é nɔ hɛn gblé dó mɔ̌to ɔ wu ɖi zozo gbɔn jǐ yiyi gblamɛ ǎ. Nǔ enɛ nɔ zán mɔ̌to e nɔ zán mɔ̌to ɔ é dó bló mɔ̌to ɔ na, ​​bo nɔ lɛ́vɔ bló bɔ mɔ̌to ɔ nɔ w’azɔ̌ ganji, lobo nɔ lɛ́ gɔ́ hlɔnhlɔn nú batɛɛ ɔ ɖò hwe ɖokpo ɔ nu.

Lee Frein Régénératif Nɔ W’azɔ̌ Tawun Gbɔn É

 

Mɛkaniku frein régénératif tɔn nɔ byɔ ɖɔ è ni ɖyɔ lee nǔ lɛ nɔ yì gbɔn é ɖò ali taji ɖé nu. Hwenu e è ɖò wezun jí lee é jɛxa gbɔn é ɔ, hlɔnhlɔn lɛ̌ɛnkanvɔ tɔn nɔ gosin batɛɛ ɔ mɛ bo nɔ yì mɔ̌to ɔ mɛ, bo nɔ bló bɔ è nɔ mɔ hlɔnhlɔn magnetique ɖé bɔ é nɔ lilɛ mɔ̌to ɔ sín hwǐ bo nɔ lɛ́ lilɛ kɛkɛví lɛ. Enyi a sɔ́ afɔ towe sín mɔ̌to ɔ jí alǒ t’afɔ frein ɔ jí ɔ, azɔ̌ e mɔ̌to ɔ nɔ wà é nɔ ɖyɔ.

Kɛkɛví lɛ wɛ nɔ dɔn mɔ̌to ɔ sín hwǐ ɔ dìn, bo nɔ zɔ́n bɔ é nɔ lilɛ mɔ̌to ɔ ɖɔhun. Sɔ́ lɛ̌ngbɔ́ví énɛ́ ɔ́ nɔ́ bló lɛ̌ɛnkanvɔ gbɔn lɛ̌ɛnkanvɔ élɔ́ jí-sɛ́n ɖokpó ɔ́ e nɔ ná hlɔnhlɔn lɛ̌ɛnkanvɔ xóxó lɛ́ɛ é. Nǔ e mɔ̌to ɔ nɔ wà bo nɔ ɖí xwi xá afɔ lɛ é wɛ nɔ zɔ́n bɔ è nɔ ɖó hlɔnhlɔn e nɔ zɔ́n bɔ mɔ̌to towe nɔ j’ayǐ é. Hwenɛnu ɔ, lɛ̌ɛnkanvɔ e è nɔ bló é nɔ lɛ́vɔ yì batɛɛ ɔ mɛ bo nɔ hɛn.

Nǔ gègě wɛ nɔ zɔ́n bɔ nǔwiwa enɛ nɔ w’azɔ̌ ganji. Dobanúnǔ e è bló ɖò Stanford University é xlɛ́ ɖɔ mɔ̌to AC e nɔ zán magnete tɛgbɛ tɔn lɛ é nɔ kpéwú bo nɔ huzu nǔ ganji ɖò 83% kpo 95% kpo tɛntin ɖò ninɔmɛ ali ɖaxó lɛ tɔn jí. É ɖò mɔ̌ có, è ɖó na hɛn nǔ e è nɔ ylɔ ɖɔ round-trip efficiency-sín batterie jí kaka jɛ afɔ lɛ jí bo na lɛ́ yì 60% jɛ 70% jí, enɛ wɛ nyí ɖɔ hlɔnhlɔn frein tɔn sín akpáxwé ɖaxó ɖé nɔ lɛ́vɔ wá hú ɖɔ é ni bú ɖi zozo ɖɔhun.

Zozo nɔ wà nǔ taji ɖé ɖò frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é mɛ. Batterie e fá lɛ é nɔ yí hlɔnhlɔn kpɛɖé kpɛɖé, bɔ enɛ nɔ ɖó dogbó nú hlɔnhlɔn nabi e è sixu yí é. Nǔ e è nɔ zán dó kpé nukún dó batɛɛ lɛ wu ɖò égbé lɛ é nɔ ɖeɖɛ xó enɛ gbɔn batɛɛ lɛ xixo ɖ’ayǐ ɖò avivɔ hwenu gblamɛ, bo nɔ bló bɔ frein e nɔ vɔ́ hlɔnhlɔn ɖó te é nɔ kpó ɖò azɔ̌ wà wɛ hwenu e jɔhɔn ɔ jɛ dò nú 40 degrés F é.

 

Hlɔnhlɔn Ɖɔhun Ɖɔhun

 

Azɔ̌xɔsa E Nɔ Kpé Nukún Dó Hlɔnhlɔn Wu É États-Unis tɔn ɖɔ ɖɔ frein e nɔ vɔ́ hlɔnhlɔn blóɖó é nɔ hɛn hlɔnhlɔn e ɖò mɔ̌to hybride lɛ mɛ é 5% jɛ 9% wá hwenu e è ɖò mɔ̌to kun wɛ ɖò toxo mɛ kpo ali ɖaxó lɛ jí kpo é. Mɔto e nɔ zán couláán mímɛ́ lɛ é nɔ w’azɔ̌ ganji, bo nɔ lɛ́vɔ yí hlɔnhlɔn 22% mɔ̌ ɖò ninɔmɛ ɖokpo ɔ lɛ mɛ. É ɖò mɔ̌ có, kɛ́n enɛ lɛ nɔte nú jlɛjininɔ -nǔgbo-gbɛ̀ ɔ tɔn sín jlɛjininɔ nɔ gbɔn vo tawun sɔgbe xá lee è nɔ kun mɔ̌to gbɔn é.

Hùn kunkun ɖò toxo mɛ bo nɔ nɔte hwɛhwɛ wɛ nɔ na hlɔnhlɔn ɖaxó hugǎn ɔ. Nǔkplɔnmɛ e è ɖetɔ́n ɖò 2024 ɖò xójlawema MDPI tɔn Energies mɛ é tɛ́n frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é kpɔ́n ɖò mɔ̌to kunkun sín linlin e è sɔ́ ɖ’ayǐ lɛ é mɛ. Nǔ e è bló é bló bɔ hlɔnhlɔn e è nɔ zán é kpɔ́n te d’eji 13% ɖò WLTC sín tuto ɔ mɛ, 16% ɖò NEDC sín tuto ɔ mɛ, kpo 30% ɖò FTP-72 kpo FTP-75 kpo sín tuto ɔ mɛ. Nǔ e nɔ jɛ ɖò mɔ̌to kunkun mɛ ɖò toxo mɛ bo nɔ zɔ́n bɔ mɔ̌to ɔ nɔ syɛn d’eji hwebǐnu lɛ é nɔ hun ali gègě nú è na wlí hlɔnhlɔn hú mɔ̌to kunkun ɖò ali ɖaxó jí e ma nɔ ɖyɔ ǎ é.

Nǔ e è nɔ ylɔ ɖɔ récupération d’énergie kinétique (KER) é nɔ w’azɔ̌ gbɔn vo nú frein régénérateur xóxó ɔ. KER nɔ w’azɔ̌ hwenu e a jó accelerateur ɔ dó bo ma ɖ’alɔ frein ɔ wu ǎ é. Ðò ayikúngban jlɔjlɔ jí ɔ, KER nɔ kpéwú bo nɔ wà nǔ ganji 48% mɔ̌. Ðò jǐ yiyi jí ɔ, nǔwukpikpé ɔ sixu hugǎn 85% ɖó nǔ e nɔ dɔn nǔ wá ayikúngban jí é nɔ gɔ́ hlɔnhlɔn nú tutoblonunu ɔ tɛgbɛ. Enɛ nɔ zɔ́n bɔ mɔ̌to kunkun ɖò só jí nɔ nyɔ́ tawun nú batɛɛ gɔ́ hlɔnhlɔn.

Fíziki e ɖò hlɔnhlɔn ɖiɖó gudo é nɔ xwedó èkwasiɔn E=1⁄2mv2. Enyi a zé mɔ̌to towe sín zɛ̌nzɛ̌n azɔn wè ɔ, hlɔnhlɔn e nɔ zɔ́n bɔ è nɔ wlí nǔ é nɔ jɛji azɔn wè. Enyi a bló bɔ wezun towe yì azɔn wè ɔ, é nɔ zɔ́n bɔ é nɔ yì azɔn ɛnɛ. Kɛkɛ 220-pound e-e ɖò yiyi wɛ kpo 16 mph kpo é nɔ ɖó hlɔnhlɔn 1 800 joules mɔ̌-è sixu lɛ́ hɛn nǔ enɛ lɛ bǐ wá nú a ɖó frein bo ɖó te bǐ mlɛ́mlɛ́ ɔ.

Nú kɛkɛví e nɔ zán zogbɛ́n lɛ é e ɖó mɔ̌to e nɔ dɔn nǔ tlɔlɔ- é kpo48v litium ebike batterie, frein régénératif nɔ gɔ́ 5% jɛ 10% nú hlɔnhlɔn ɖò ninɔmɛ ɖagbe lɛ mɛ. Moto ɔ ɖo na ɖu ɖo batterie sin hlɔnhlɔn ji bo na do dɔn courant ɔ yi gudo ɖo chargement hwenu. Batterie 48-volt ɖé nɔ byɔ ɖɔ è ni ɖó hlɔnhlɔn 50 volts mɔ̌ bo na dó sixu vɔ́ nǔ lɛ blóɖó ganji, enɛ wɛ tinmɛ nǔ e wu regen nɔ ɖó azɔ̌ te ɖò 14 km/h mɔ̌ glɔ́ é.

 

Hùnkunkun ɖokpo-Tɛnmɛ

 

Afɔ ɖokpo-kunkun nɔte nu frein régénératif ɖo tɛn tɔn mɛ syɛnsyɛn hu ɔ. Enyi a sɔ́ afɔ towe sín mɔ̌to ɔ jí ɔ, é nɔ zɔ́n bɔ mɔ̌to ɔ nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó ganji, bo nɔ zɔ́n bɔ mɔ̌to ɔ nɔ j’ayǐ syɛnsyɛn, bo nɔ ɖ’alɔ frein ɔ wu ǎ. Mɔto e nɔ zán couláán lɛ é gègě sixu ɖó yeɖée te bǐ mlɛ́mlɛ́ gbɔn frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é kɛɖɛ zinzan gblamɛ ɖò alɔkpa enɛ mɛ.

Tesla bló bɔ mɔ̌to kunkun kpo afɔ ɖokpo kpo gbakpé gbɔn mɔ̌to yetɔn lɛ sín walɔ ɖiɖó gblamɛ. Nissan Leaf sín e-Pedal system, Chevrolet Bolt sín aggressive regen mode, kpodo nǔ mɔhun lɛ kpo sín nǔɖatɔ́ ɖevo lɛ gɔ́n bǐ wɛ nɔ jló na hɛn hlɔnhlɔn wá hugǎn, lobo na lɛ́ bló bɔ mɔ̌to kunkun na bɔkun. Hùnkúntɔ́ e nɔ kplɔ́n nǔ dó afɔ ɖokpo - wu lɛ é nɔ zán frein friction yetɔn lɛ ɖò hùn kunkun ɖagbe mɛ hwɛhwɛ ǎ.

Frein adaptif régénératif nɔ sɔ́ linlin enɛ yì nukɔn gbɔn hlɔnhlɔn e è nɔ zán dó jla nǔ lɛ ɖó é jijlaɖó sɔgbe xá ninɔmɛ e mɛ è nɔ gbɔn ɖò ali jí lɛ é gblamɛ. Porsche Taycan kpo BMW i4 kpo nɔ zán nǔ e nɔ kpɔ́n nǔ lɛ é, fɔtóo-xwlémɛtɔ́ lɛ kpo nǔ e nɔ xlɛ́ ali mɛ lɛ é kpo dó tuùn fí e ali ɔ kɔ́n ɖè é, wezun e è ɖó na kán é kpo mɔ̌to e ɖò nukɔn nú ye lɛ é kpo. Nǔ e è nɔ ylɔ ɖɔ regen é nɔ jɛji alǒ nɔ jɛ dò éɖesunɔ, bo nɔ byɔ ɖɔ è ni wlan nǔ dó alɔ jí ǎ, bo nɔ zɔ́n bɔ è nɔ mɔ hlɔnhlɔn ɖò ninɔmɛ ɖokpo ɖokpo mɛ.

Nu e nɔ jɛ ɖo frein régénératif kpodo friction kpo tɛntin-e nɔ ylɔ ɖɔ handoff- nɔ jɛ ɖo dogbó ɖe lɛ ji. Enyi frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é yì hlɔnhlɔn tɔn bǐ mɛ ɔ, frein e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é nɔ gɔ́ nú hlɔnhlɔn e kpò é. Nǔ enɛ e è sɔ́ jó é sixu zɔ́n bɔ è na ɖyɔ nǔ e ɖò hwlahwlá é ɖé, é ɖò mɔ̌ có, tutoblonunu yɔyɔ̌ lɛ nɔ bló bɔ huzuhuzu ɔ nɔ cí mɔ̌ ganji. A na lɛ́ mɔ handoff ɖé ɖò wezun kpɛví kpɛví lɛ jí fí e regen nɔ gɔn azɔ̌ wà ɖè é.

 

regenerative braking

 

Dogbó lɛ kpo Azɔ̌wiwa sín Nǔ lɛ kpo

 

Frein régénératif nɔ ɖí xwi xá tagba gègě ɖò jɔwamɔ linu. Nǔ e ɖò taji hugǎn é wɛ nyí hwenu e batɛɛ lɛ nɔ gɔ́ngɔ́n é. Ðó fí e è na bɛ́ hlɔnhlɔn ɖevo ɖó é ɖě ɖò finɛ ǎ wutu ɔ, nǔ e nɔ kpé nukún dó mɔ̌to ɔ wu é ɖó dogbó nú regen alǒ nɔ sú ali dó regen ɔ, bo na dó bló bɔ é ma na gɔ́ hlɔnhlɔn zɛ xwé wu ó, bɔ enɛ sixu hɛn nǔ e ɖò batɛɛ ɔ mɛ lɛ é gblé. Mɔto Tesla tɔn lɛ nɔ xlɛ́ xlɛ̌ ɖé ɖò hlɔnhlɔnjlɛ́nú ɔ jí hwenu e nǔ enɛ jɛ é, bo nɔ xlɛ́ ɖɔ è ko ɖè hlɔnhlɔn e è nɔ zán dó vɔ́ mɔ̌to lɛ blóɖó é kpò.

Dogbó e è ɖó nú wezun kpɛví - é nɔ wà nǔ dó frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó lɛ é bǐ wu. Enyi è yì 9 mph glɔ ɔ, hlɔnhlɔn e è nɔ zán dó ɖó hlɔnhlɔn e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é ayǐ ɖò mɔ̌to ɔ mɛ é nɔ hugǎn hlɔnhlɔn e è sixu wlí é hwɛhwɛ. Enɛ tinmɛ nǔ e wu frein régénératif nɔ w’azɔ̌ ganji ɖò 14-15 mph jí é kpo nǔ e wu frein friction tɔn lɛ nɔ kpé nukún dó kilomɛtlu gudogudo tɔn lɛ wu ɖò ganxixo ɖokpo mɛ bo nɔte é kpo.

Hlɔnhlɔn e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é ɖaxó bǐ ɔ nɔ gbɔn vo tawun ɖò mɔ̌to lɛ tɛntin. Mɔto kpɛvi e nɔ zan coulan lɛ e sixu na hlɔnhlɔn kilowatt 50{2}}60 ɖo hlɔnhlɔn ɖiɖe ɖ'ayi mɛ, bɔ mɔto e nɔ hɛn hlɔnhlɔn ɖaxo - lɛ sixu hu kilowatt 300. Hlɔnhlɔn enɛ lɛ ɖó na nɔ dogbó e mɛ batɛɛ ɔ ɖó na gɔ́ é mɛ, bonu é ma wá xú zɛ xwé wu alǒ hɛn cellule ɔ gblé ó. Ði kpɔ́ndéwú ɔ, batɛɛ lithium-ion e nɔ hɛn ganxixo 16-amp é ɖé ɖó na nɔ hɛn hlɔnhlɔn hú 3 amps ǎ, bo na dó sixu nɔ ayǐ nú táan gegě.

Frein e è nɔ ɖó ɖò ajijimɛ é nɔ ɖè dogbó ɖevo xlɛ́. Frein e nɔ xò nǔ kplé lɛ é sixu ɖó mɔ̌to ɖé te sín wezun 60 ɖò ganxixo ɖokpo mɛ ɖò cɛju atɔn mɔ̌ mɛ ɖò ali xúxú jí. Frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é kɛɖɛ sixu sɔgbe xá hlɔnhlɔn enɛ e nɔ ɖó nǔ te é ǎ, ɖò taji ɔ, ɖò wezun e jí è nɔ kán wezun ɖè é, fí e hlɔnhlɔn e nɔ zɔ́n bɔ è nɔ ɖó te é ɖò taji ɖè é. Nǔ e wu mɔ̌to e nɔ zán couláán lɛ é bǐ nɔ hɛn frein e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é bǐ ɖó te, bo nɔ lɛ́ hɛn nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é ɖó te é nɛ.

 

Lè e ɖò frein sín tuto ɔ mɛ lɛ é

 

Frein friction tɔn xóxó lɛ nɔ huzu hlɔnhlɔn e nɔ dɔn nǔ é dó zozo mɛ gbɔn nǔ e ɖò frein sín kɔ́lu lɛ kpo hǔn lɛ kpo tɛntin é gblamɛ. Nǔwiwa enɛ nɔ zɔ́n bɔ jɔhɔn nɔ hugǎn 500 degrés F ɖò frein ɖagbeɖagbe lɛ hwenu, bo sixu yì 1 000 degrés F ɖò te ninɔ syɛnsyɛn hwenu. Zozo ɖaxó ɔ nɔ hɛn nǔ e è nɔ zán dó bló frein lɛ é gblé kpɛɖé kpɛɖé, bɔ è nɔ ɖó na ɖyɔ ye ɖò kilomɛtlu 30 000 jɛ 70 000 ɖokpo ɖokpo mɛ ɖò mɔ̌to xóxó lɛ mɛ.

Frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é nɔ ɖè frein e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é zinzan kpò tawun. Tesla lin ɖɔ mɔto yetɔn lɛ nɔ ɖu frein 50% kpɛɖe hu mɔto e nɔ zan esansi lɛ e. Mɔto e nɔ zán coulan é ɖé lɛ ɖɔ ɖɔ frein nukɔntɔn lɛ nɔ nɔ ayǐ nú kilomɛtlu 100 000 jɛji. Nǔ e è wlan ɖ’ayǐ é ɖokpo xlɛ́ ɖɔ frein kpo mɔ̌to ɔ kpo nɔ gblé ɖò 50% kpowun ɖò kilomɛtlu 53 000 gudo-bo xlɛ́ ɖɔ gbɛzán tɔn sixu ɖiga azɔn atɔ́ɔ́n hú mɔ̌to xóxó lɛ tɔn.

Gbɛzán frein tɔn enɛ e è bló bɔ é ɖiga é nɔ zɔ́n bɔ è nɔ hɛn akwɛ gègě kpò ɖò nǔ lɛ jijlaɖó mɛ. Nǔ e è nɔ zán dó ɖyɔ frein ɖé é nɔ xɔ 150 jɛ 300 dólar ɖò axis ɖokpo jí, bɔ azɔ̌ e è nɔ wà é lɔ nɔ ɖ’emɛ. Rotor ɖyɔɖyɔ nɔ lɛ́ gɔ́ akwɛ 200 jɛ 400 dólar ɖevo jí. Enyi è ɖè frein e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é kpò nú vlɔɖówe ɔ, frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é sixu hwlɛn mɛ e ɖó mɔ̌to EV lɛ é sín akwɛ 500 jɛ 1 000 dólar ɖò frein lɛ jijlaɖó mɛ ɖò gbɛzán mɔ̌to ɔ tɔn bǐ mɛ.

Frein lɛ sín hlɔnhlɔn ɖiɖekpo nɔ lɛ́ wà ɖagbe nú jɔhɔn ɖagbe. Ganvɔ, zinc kpo gan ɖevo lɛ kpo nɔ ɖò kɔ́ e ɖò frein lɛ mɛ é mɛ, bɔ ye nɔ huzu nǔ e nɔ hɛn jɔhɔn wá lɛ é. Mɔto xóxó lɛ nɔ ɖè kɔ́fu frein tɔn gram 5 jɛ 10 mɔ̌ tɔ́n ɖò kilomɛtlu 100 e è nɔ kun é mɛ. Ðó mɔ̌to e nɔ zán couláán bo ɖó nǔ e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó lɛ é nɔ ɖè frein e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é kpò wutu ɔ, ye nɔ ɖè nǔ kwijikwiji e ɖò toxo lɛ mɛ lɛ é kpò tawun.

 

Mɔto vovo e è nɔ zán lɛ é

 

Mɔto e nɔ zán batɛɛ lɛ é (BEV) nɔ ɖu lè frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é tɔn hugǎn, ɖó ye ɖó mɔ̌to e nɔ dó zo é ǎ, bo nɔ ganjɛ hlɔnhlɔn batɛɛ tɔn wu bǐ mlɛ́mlɛ́ cobo nɔ hɛn mɔ̌to ɔ yì nukɔn. Kilowatt-ganxixo ɖokpo ɖokpo e è nɔ mɔ gbɔn regen gblamɛ é nɔ jla hlɔnhlɔn e è nɔ kun é ɖó tlɔlɔ. Ði kpɔ́ndéwú ɔ, BMW i3 nɔ gɔ́ nú kilomɛtlu 25 mɔ̌ gbɔn hlɔnhlɔn frein tɔn e è nɔ hɛn wá é gblamɛ ɖò mɔ̌to kunkun hwɛhwɛ hwenu.

Mɔto e nɔ hɛn coulan lɛ é (PHEV) nɔ zán frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é dó hɛn batterie ɔ sín hlɔnhlɔn ɖó te hwenu e ye ɖò azɔ̌ wà wɛ ɖò coulan mɛ é. Mazda CX-90 PHEV ɔ ɖó hlɔnhlɔn e nɔ hɛn hlɔnhlɔn wá ɖò hwenu jɔ hwenu é ɖé. Nǔ e è nɔ mɔ ɖò nukúnta é enɛ nɔ d’alɔ mɔ̌tokuntɔ́ lɛ bɔ ye nɔ bló bɔ frein yetɔn nɔ nyɔ́ hugǎn, bo nɔ lɛ́ mɔ hlɔnhlɔn hugǎn.

Mɔto e nɔ zán coulan lɛ é (HEV) ɖi Toyota Prius wɛ nyí mɛ nukɔntɔn e jɛ frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é zán jí é. Mɔto enɛ lɛ nɔ xò frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é kpo ee nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é kpo kplé ɖó kpɔ́, bɔ tutoblonunu ɔ nɔ ɖɔ jlɛ̌ ɖagbe hugǎn ɔ éɖesunɔ, sɔgbe xá lee batɛɛ ɔ ɖò hlɔnhlɔn ɖó wɛ gbɔn é, wezun e mɔ̌to ɔ nɔ kán é kpo hlɔnhlɔn e frein ɔ ɖó é kpo. Hùnkúntɔ́ ɔ nɔ mɔ ɖɔ afɔ e ɖò frein jí é nɔ ɖò te kpɔ́n emi, enyi tutoblonunu ɖebǔ na bo ɖò azɔ̌ wà wɛ ɔ nɛ.

Mɔto e nɔ zán coulan lɛ é nɔ hɛn hlɔnhlɔn kpɛɖé wá, amɔ̌, ye nɔ lɛ́ ɖu lè frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é tɔn. BMW sín EfficientDynamics sín tuto ɔ, ee è nɔ mɔ ɖò mɔ̌to lɛ mɛ ɖi F25 5 Series ɖɔhun lɛ é nɔ zán hlɔnhlɔn e è vɔ́ mɔ é ɖò taji ɔ, bo nɔ na hlɔnhlɔn tuto alɔdómɛ tɔn lɛ ɖi climatiseur kpodo steering kpo hú ɖɔ é ni nɔ hɛn nǔ tlɔlɔ. Wlɛnwín enɛ nɔ ɖè agban e alternateur nɔ hɛn dó mɔ̌to ɔ jí é kpò, bo nɔ zɔ́n bɔ è nɔ zán amì ganji 3% jɛ 5%.

Wezunkantɔ́ Formule 1 tɔn lɛ ɖè KERS (Systèmes de Récupération de l’Energie Kinétique) tɔ́n ɖò 2009, bo na tɛn gbɛ̌ta ɖé lɛ ɖi Ferrari, BMW, kpo McLaren kpo bɔ ye na xò hlɔnhlɔn frein tɔn kplé bo na zán nú hlɔnhlɔn klewun klewun ɖevo lɛ. Nǔ enɛ nɔ lɛ́vɔ mɔ hlɔnhlɔn hwenu e è ɖò frein ɖó wɛ é, bo nɔ lɛ́ na hlɔnhlɔn sɔ́ 80 ɖevo nú cɛju 6,7 mɔ̌ ɖò afɔ ɖokpo ɖokpo jí, bɔ enɛ nɔ zɔ́n bɔ è nɔ ɖu ɖò agbahwlɛnhwlɛn ɔ jí tawun.

 

regenerative braking

 

Frein sín wlɛnwín towe e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é ɖiɖó ganji

 

Nukúnɖiɖo wɛ nyí nǔ taji e na zɔ́n bɔ è na bló bɔ frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é na w’azɔ̌ ganji é. Enyi a mɔ zogbɛ́n lɛ, wuntun e nɔ xlɛ́ ɖɔ è ɖó na ɖó te lɛ é, kpo mɔ̌to e ɖò yiyi wɛ kpɛɖé kpɛɖé ɖò nukɔn towe lɛ é kpo ɔ, é nɔ zɔ́n bɔ a nɔ jɛ mɔ̌to ɔ sín hlɔnhlɔn jlaɖó jí jɛ nukɔn. Ðò bǐbɛ̌mɛ ɔ, è nɔ hɛn hlɔnhlɔn gègě hú è nɔ ɖó frein syɛnsyɛn ɖò hwenu e é wá jɛ gudo é, ɖó é nɔ zɔ́n bɔ hlɔnhlɔn e è nɔ mɔ é nɔ nɔ bǎ e mɛ batɛɛ ɔ ɖó na gɔ́ é mɛ.

Ma nɔ hɛn frein sín afɔ zɛ fí e è nɔ bló regen ɖè é wu ó. Mɔto e nɔ zán couláán lɛ é gègě nɔ xlɛ́ nǔjlɛdonǔwu ɖé bo nɔ xlɛ́ lee hlɔnhlɔn nɔ gbɔn ɖò batɛɛ ɔ kpo mɔ̌to ɔ kpo tɛntin é. Kpɔ́n fí e frein friction tɔn lɛ nɔ w’azɔ̌ ɖè é -nɔ ɖò dogbó élɔ́ glɔ́ tlɔlɔ bo nɔ bló bɔ hlɔnhlɔn frein tɔn lɛ bǐ nɔ gosin nǔjlajla mɛ. Mazda CX-90 PHEV sín hlɔnhlɔn e nɔ vɔ́ hlɔnhlɔn jlaɖó é nɔ d’alɔ mɔ̌tokuntɔ́ lɛ bɔ ye nɔ tuùn fí e nyɔ́ ɖɛkpɛ é enɛ.

Hùn kunkun ɖò só jí nɔ hun ali ɖagbe ɖagbe lɛ nú è na vɔ́ hlɔnhlɔn mɔ. Ðò jǐ yiyi e yì 2% jí lɛ é jí ɔ, frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é sixu hɛn wezun ɔ ɖó te, bo ka na lɛ́ ɖò hlɔnhlɔn gɔ́ nú batɛɛ ɔ wɛ tɛgbɛ. 4,1% sín linlin nɔ zɔ́n bɔ mɔ̌to e ɖò yiyi wɛ kpo wezun 25 kpo ɖò ganxixo ɖokpo mɛ é nɔ mɔ hlɔnhlɔn ɖò hlɔnhlɔn e batterie ɔ ɖó bo nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu hugǎn é mɛ. Sókanmɛ e j’ayǐ hugǎn lɛ é nɔ byɔ ɖɔ è ni ɖó frein friction tɔn ɖé lɛ bo na dó sixu gló hlɔnhlɔn zɛ xwé wu.

Ðyɔ nǔ e è nɔ vɔ́ blóɖó lɛ é sɔgbe xá ninɔmɛ lɛ. EV gègě nɔ na hlɔnhlɔn gègě gbɔn mɔ̌to kunkun sín alɔkpa lɛ, tɛnmɛ e mɛ è nɔ ɖyɔ mɔ̌to ɖè lɛ é, alǒ mɔ̌to ɔ sín hǔn lɛ gblamɛ. Maximum regen nɔ w’azɔ̌ ganji nú mɔ̌to kunkun ɖò toxo mɛ bo nɔ nɔte hwɛhwɛ. Lighter regen nɔ sɔgbe xá mɔ̌to kunkun ɖò ali ɖaxó jí ɖò fí e a jló na ɖi zɔnlin gbɔn ganji ɖò wezun jí jlɛjininɔ tɛntin é. Mɔto ɖé lɛ nɔ ɖyɔ hlɔnhlɔn e ɖò mɔ̌to ɔ mɛ é yeɖesunɔ, bo nɔ jinjɔn GPS kpo nǔ e è mɔ ɖò fɔtóo-xwlémɛtɔ́ lɛ jí lɛ é kpo jí.

Fífá nɔ byɔ ɖɔ è ni lin tamɛ d’eji ɖò ali bunɔ ɖé nu. Mi hɛn batɛɛ mitɔn ɖagbe cobɔ mi na kun hùn ɔ, e na hɛn ɔ e na yi charge ganji. Mɛ e ɖó Tesla lɛ é sixu bló tuto bo na hɛn xɔ ɔ mɛ kpo batɛɛ ɔ kpo xɔ zo gbɔn appli e è nɔ zán ɖò alokan jí é gblamɛ cɛju 30 jɛ 45 jɛ nukɔn nú yiyi. Zozo enɛ nɔ sɔnǔ nú nǔ e ɖò batɛɛ ɔ mɛ é bonu é na dó sixu bló frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é ganji hwenu e a na jɛ mɔ̌to kun jí é.

 

Nǔnywɛ xwitixwiti sín nǔwiwa lɛ sín vogbingbɔn lɛ

 

Frein régénératif série nɔ zán frein régénératif kɛɖɛ kaka jɛ hwenu e é na ɖó hlɔnhlɔn ɖaxó hugǎn é, enɛ gudo ɔ, é nɔ gɔ́ nú frein friction tɔn lɛ. Wlɛnwín enɛ nɔ sɔ́ hlɔnhlɔn e è nɔ zán é ɖó tɛn nukɔntɔn mɛ, amɔ̌, é nɔ byɔ ɖɔ è ni jla nǔ lɛ ɖó ganji bo na dó sixu hɛn lee è nɔ sè frein lɛ gbɔn é ɖó tɛn ɖokpo ɔ mɛ. È sixu ɖó ayi huzuhuzu e è bló sín regen mímɛ́ jí bo wá frein blended jí é wu, enyi è ma bló tuto tɔn ganji ǎ ɔ nɛ.

Frein parallèle régénératif nɔ xò nǔ wè lɛ bǐ kplé ɖò nǔwiwa ɖiɖekpo ɔ bǐ mɛ. Mɛ e nɔ kpé nukún dó frein lɛ wu é nɔ jla jlɛ̌ e ɖò frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é kpo ee nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é kpo tɛntin é ɖó hwebǐnu, bo nɔ jinjɔn nǔ elɔ lɛ jí: lee batɛɛ ɔ ɖò hlɔnhlɔn ɖó wɛ gbɔn é, jɔhɔn e ɖò jǐ tɔn é kpo lee é byɔ ɖɔ è ni bló bɔ é na syɛn gbɔn é kpo. Wlɛnwín enɛ nɔ zɔ́n bɔ è nɔ mɔ ɖɔ è ɖò frein ɖé zán wɛ ɖò ali ɖokpo ɔ nu, amɔ̌, é sixu lɛ́ hɛn hlɔnhlɔn kpɛɖé wá.

Frein-by-wire systèmes nɔ ɖè kancica tlɔlɔ e ɖò frein sín afɔ kpo frein e nɔ xò nǔ kplé lɛ é kpo tɛntin é síìn. Nǔ e nɔ kpɔ́n nǔ lɛ é nɔ jlɛ́ hlɔnhlɔn e afɔkpo lɛ ɖó é kpo fí e ye ɖè é kpo, bo nɔ sɛ́ wuntun lɛ dó nǔ e nɔ kpé nukún dó frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é kpo ee nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é kpo wu gbɔn alokan jí é. GM EV-1 wɛ nyí mɛ nukɔntɔn e bló nǔnywɛ xwitixwiti sín nǔ enɛ é ɖò 1997, bɔ nǔnywɛ xwitixwitizɔ́watɔ́ Abraham Farag kpo Loren Majersik kpo wɛ ɖó acɛ nukɔntɔn lɛ.

Motɛ e nɔ hɛn kɛkɛ lɛ é nɔ na lè nú frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é, ɖò taji ɔ, ɖò -kɛkɛ-e nɔ hɛn nǔ lɛ bǐ mɛ. Mɔto enɛ lɛ nɔ jinjɔn kɛkɛví lɛ sín hǔn mɛ tlɔlɔ, bo nɔ ɖè nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é síìn, lobo nɔ zɔ́n bɔ è nɔ kpé nukún dó kɛkɛví ɖokpo ɖokpo wu ganji, bo nɔ lɛ́ kpé nukún dó yeɖesunɔ wu. Dobanúnǔ xlɛ́ ɖɔ ɖò-akɛkɛví lɛ sín tutomɛ nɔ nyɔ́ hugǎn ɖò -akɛkɛví-e nɔ hɛn nǔ lɛ bǐ mɛ hú ee nɔ hɛn axɔ́sú ɖokpo géé lɛ é, bo nɔ zɔ́n bɔ è nɔ mɔ hlɔnhlɔn bo nɔ lɛ́ hɛn mɔ̌to ɔ ɖó te.

 

Nǔ e è nɔ zán dó hɛn hlɔnhlɔn ɖó kpɔ́ lɛ é

 

Supercapacités nɔ gɔ́ nú batɛɛ lɛ ɖò frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó lɛ é ɖé lɛ mɛ. Nǔ enɛ lɛ sixu yí hlɔnhlɔn bo lɛ́ ɖè sín mɛ b’ɛ na yá hú batɛɛ lɛ, bɔ enɛ wu ɔ, ye nyɔ́ tawun bo na wlí hlɔnhlɔn e ɖò jǐ é hwenu e è ɖò frein syɛnsyɛn ɖé xò wɛ é. Nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é nɔ yí hlɔnhlɔn e è gbà ɖò bǐbɛ̌mɛ é, enɛ gudo ɔ, kpɛɖé kpɛɖé ɔ, ye nɔ sɔ́ dó batɛɛ ɔ mɛ kpo hlɔnhlɔn e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é kpo. Tuto enɛ nɔ cyɔn alɔ batɛɛ ɔ jí bɔ é nɔ nɔ ayǐ nú táan gegě, bo nɔ lɛ́ hɛn hlɔnhlɔn e é nɔ yí é sukpɔ́.

Flywheel-based systems nɔ hɛn hlɔnhlɔn kinɛkɛtiki tɔn ɖo macinu mɛ hú lεtliki. Gbɛ̌ta Formule 1 tɔn lɛ tɛ́n mɔ̌to KERS kpɔ́n ɖò 2009 kpo 2013 kpo vlamɛ. Nǔ e è nɔ zán ɖò macinu linu lɛ é nɔ w’azɔ̌ ganji có, tuto flywheel tɔn lɛ ka vɛwǔ bɔ è ko mɔ lee è nɔ zán gbɔn ɖò mɔ̌to ali jí tɔn lɛ mɛ é ǎ.

Frein hydraulique régénératif nɔ wlí hlɔnhlɔn ɖi sìn e è hɛn xúxú é ɖɔhun hú lɛ̌ɛnkanvɔ. Azɔ̌xɔsa e nɔ kpé nukún dó nǔ e lɛlɛ̌ dó mǐ lɛ é wu ɖò États-Unis é bló tuto ɖé bɔ é nɔ d’alɔ mɛ bɔ è nɔ bɛ́ frein lɛ (RBLA) bo nɔ w’azɔ̌ xá wemaxɔmɛví e ɖò Wemaxɔmɛ Ðaxó Michigan tɔn lɛ é. Mɔto ajɔ̌wiwa tɔn lɛ kpo azɔ̌xwé lɛ kpo mɛ wɛ è nɔ mɔ ye ɖè jɛ nukɔn hú mɔ̌to e nɔ hɛn mɛ lɛ é.

Nǔ e ɖò batɛɛ ɔ mɛ é nɔ wà nǔ dó nǔwukpikpé frein tɔn e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é wu. Batterie lithium-ion tɔn e nɔ yí hlɔnhlɔn ɖaxó lɛ é nɔ zɔ́n bɔ è nɔ mɔ hlɔnhlɔn ɖaxó ɖé. Fífá nɔ ɖè nǔwukpikpé enɛ kpò tawun, enɛ wu wɛ tuto e nɔ kpé nukún dó jɔhɔn wu lɛ é ɖò taji tawun. Hybride Energy Storage Systems (HESS) e nɔ xò nǔnywɛ xwitixwiti sín nǔ gègě kplé é nɔ ɖeɖɛ dogbó enɛ lɛ, amɔ̌, é nɔ gɔ́ akwɛ kpo nǔ e vɛwǔ lɛ é kpo na.

 

regenerative braking

 

Nǔkanbyɔ E Mɛ lɛ Nɔ Kanbyɔ Hwɛhwɛ lɛ é

 

Frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é ka nɔ w’azɔ̌ ɖò wezun lɛ bǐ jí à?

Frein régénératif nɔ w’azɔ̌ ganji ɖò 15 mph kpo wezun e è nɔ kán ɖò ali ɖaxó jí é kpo tɛntin. Ðò 9-14 mph mɔ̌ glɔ ɔ, nǔwukpikpé ɔ nɔ jɛ dò tawun ɖó hlɔnhlɔn e sín hudo è ɖó bo na dó bló bɔ è na ɖó hlɔnhlɔn e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é nɔ hugǎn hlɔnhlɔn e è sixu wlí é. Enyi è ɖò wezun jí tawun ɔ, jɔhɔn e nɔ ɖí xwi xá pneus lɛ é kpo pneus lɛ sín xixo kpo nɔ ɖu hlɔnhlɔn gègě cobɔ é nɔ wá yì mɔ̌to ɔ kɔn.

Frein e nɔ vɔ́ mɔ̌to ɔ blóɖó é ka sixu zɔ́n bɔ mɔ̌to ɖé na ɖó te bǐ mlɛ́mlɛ́ à?

Nǔ e ɖò mɔ̌to lɛ mɛ égbé lɛ é ɖi Chevrolet Bolt kpo Tesla kpo sixu bló bɔ mɔ̌to ɔ na nɔte bǐ mlɛ́mlɛ́ gbɔn frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é zinzan gblamɛ ɖò fí e ɖò jlɔjlɔ jí lɛ é hwenu e mɔ̌tokuntɔ́ lɛ tuùn lee mɔ̌to ɔ nɔ nɔte gbɔn é. É ɖò mɔ̌ có, tutoblonunu gègě nɔ zán frein friction tɔn nú kilomɛtlu gudogudo tɔn lɛ ɖò ganxixo ɖokpo mɛ, ɖó hlɔnhlɔn e regen nɔ ɖó é nɔ ɖekpo ɖò wezun kpɛví kpɛví lɛ mɛ.

Etɛ ka nɔ jɛ hwenu e batɛɛ ɔ gɔ́ é?

Enyi batɛɛ lɛ gɔ́ngɔ́n ɔ, frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é nɔ ɖó dogbó alǒ nɔ gɔn azɔ̌ wà, ɖó fí e è na bɛ́ hlɔnhlɔn ɖevo ɖó é ɖě sɔ́ ɖè ǎ. Enyi è gbá batɛɛ ɔ zɛ xwé wu ɔ, é na zɔ́n bɔ hlɔnhlɔn tɔn na yì jǐ hú lee é jɛxa gbɔn é, bɔ enɛ sixu hɛn nǔ e ɖò batɛɛ ɔ mɛ lɛ é gblé. Nǔ e nɔ kpé nukún dó mɔ̌to ɔ wu é nɔ ɖó dogbó nú hlɔnhlɔn e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é éɖesunɔ ɖò ninɔmɛ enɛ lɛ mɛ, bɔ enɛ nɔ byɔ ɖɔ è ni zán frein e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é hugǎn.

Zogbɛ́n frein tɔn lɛ ka nɔ w’azɔ̌ ɖò frein régénératif hwenu à?

Ðò mɔ̌to e nɔ zán couláán lɛ é gègě mɛ ɔ, zogbɛ́n frein tɔn lɛ nɔ kɔ́n hwenu e hlɔnhlɔn e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é hugǎn dogbó ɖé é, bɔ hwɛhwɛ ɔ, é nɔ yì mɛtlu 0,7-1,3 mɔ̌ ɖò segɔndu ɖokpo mɛ. Enyi a tlɛ ɖò alɔ ɖó frein ɔ jí wɛ ǎ ɔ, nǔ enɛ nɔ jɛ. Amɔ̌, sɛ́n lɛ nɔ gbɔn vo ɖò xá lɛ mɛ, bɔ mɔ̌to lɛ bǐ wɛ nɔ kɔ́n zogbɛ́n frein tɔn lɛ hwenu e è ɖò mɔ̌to ɔ jlaɖó wɛ kpɛɖé kpɛɖé é ǎ, bɔ enɛ zɔ́n bɔ è ɖò adohu adohu jí dó ayijayǐ wu wɛ.

 

Nǔnywɛ xwitixwiti sín ajɔ̌ ɔ-offs

 

Bo na dó bló bɔ nǔwukpikpé frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é tɔn na jɛji ɔ, é byɔ ɖɔ è ni jla nǔ gègě ɖó ɖò nǔnywɛ xwitixwiti linu. Mɔto ɖaxó ɖaxó e ɖó hlɔnhlɔn hugǎn lɛ é sixu yí hlɔnhlɔn gègě, amɔ̌, ye nɔ gɔ́ zìn kpo akwɛ kpo nú ye. Batɛji e ɖó hlɔnhlɔn ɖaxó-nɔ nɔ zɔ́n bɔ è nɔ yawu gbá nǔ có é nɔ lɛ́ zɔ́n bɔ nǔ lɛ nɔ vɛwǔ bo nɔ lɛ́ xɔ akwɛ. Nǔ e è nɔ bló bɔ è nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu hugǎn lɛ é nɔ zɔ́n bɔ è nɔ mɔ hlɔnhlɔn ganji, amɔ̌, é sixu cí nǔ e jɛ ajijimɛ é ɖɔhun nú mɔ̌tokuntɔ́ ɖěɖee ko kplɔ́n mɔ̌to xóxó lɛ é.

Mɔto ɔ sín zìn mámá nɔ wà nǔ dó lee frein lɛ nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó gbɔn é wu. EV e nɔ hɛn afɔ gudo tɔn- lɛ é nɔ na hlɔnhlɔn kpɛɖé hweɖelɛnu hú ee nɔ hɛn afɔ nukɔntɔn - lɛ é, ɖó enyi è sɔ́ hlɔnhlɔn frein tɔn ɖaxó hugǎn ɔ dó afɔ gudo tɔn lɛ kɛɖɛ jí ɔ, é sixu zɔ́n bɔ è na nɔ j’ayǐ ɖò fí e ɖiɖí ɖè lɛ é ǎ. Afɔ-akɛkɛ -e nɔ hɛn nǔ lɛ bǐ nɔ na hlɔnhlɔn frein tɔn ɖagbe hugǎn ɔ gbɔn hlɔnhlɔn frein tɔn ɔ mímá gbɔn afɔ ɛnɛ lɛ bǐ jí gblamɛ.

Algorithmes prédictives nɔte nu nunywɛ xwitixwiti sín frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é sín nukɔnyiyi. Model Predictive Control (MPC) kpo wlɛnwín nǔkplɔnkplɔn tɔn macinu tɔn lɛ kpo nɔ gbéjé ninɔmɛ ali e ja lɛ é tɔn, lee è nɔ kun mɔ̌to gbɔn é kpo lee è nɔ kun mɔ̌to gbɔn é kpo kpɔ́n, bo na dó sixu bló bɔ è na mɔ hlɔnhlɔn ganji. Nǔ enɛ lɛ nɔ jla hlɔnhlɔn e è nɔ zán dó bló nǔ lɛ ɖó é ɖó cobɔ a tlɛ nɔ ɖ’alɔ nǔ e jí è nɔ hɛn nǔ lɛ ɖó é wu, bo nɔ ɖè hlɔnhlɔn ɖaxó hugǎn ɔ tɔ́n ɖò nǔ e nɔ zɔ́n bɔ è nɔ bló bɔ nǔ lɛ nɔ syɛn d’eji lɛ é bǐ mɛ.

É ɖò mɔ̌ có, è hɛn ɔ, è na bló bɔ è na hɛn nǔ e è nɔ ylɔ ɖɔ algorithmes prédictives é dó ayi mɛ, bɔ enɛ zɔ́n bɔ è na vɔ́ nǔ lɛ jlaɖó ganji ɖò xwè wǒ e wá yì lɛ é mɛ. Dobanúnǔ e kúnkplá nǔkplɔnmɛ 89 e mɛ ɖevo lɛ gbéjé kpɔ́n sín 2005 jɛ 2024 é xlɛ́ ɖɔ nukɔnyiyi ɖò te kpɔ́n wɛ ɖò wlɛnwín nǔɖíɖó lɛ tɔn mɛ, bɔ tutoblonunu égbé tɔn lɛ nɔ kpéwú bo nɔ jla nǔ lɛ ɖó bɔ nǔ e è ko zán ɖ’ayǐ lɛ é ma sixu sɛkpɔ ǎ.

Hùnkúntɔ́ gègě nɔ yawu huzu sɔgbe xá frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é, bo nɔ mɔ ɖɔ nǔ e è nɔ wà é nyɔ́ hugǎn, bɔ è nɔ lɛ́ kpé nukún d’ewu hú frein xóxó lɛ. Frein dive-nukɔn yiyi e nɔ jɛ ɖo frein hwɛhwɛ tɔn hwenu- nɔ zɔn bɔ deceleration nɔ nyɔ. Enyi è xò nǔ enɛ lɛ kplé xá lee è ma nɔ kpé nukún dó ye wu sɔmɔ̌ ǎ é kpo lee è nɔ bló bɔ mɔ̌to lɛ nɔ ɖi zɔnlin gbɔn é kpo ɔ, ye nɔ zɔ́n bɔ frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó é nɔ nyí ɖokpo ɖò nǔ e è nɔ yí wǎn na hugǎn ɖò mɔ̌to e nɔ zán hlɔnhlɔn é mɛ lɛ é mɛ.

Nǔnywɛ xwitixwiti sín nǔ lɛ kpó ɖò nukɔn yì wɛ hwenu e è ɖò mɔ̌to e nɔ zán hlɔnhlɔn é zán wɛ é. Batterie sín nǔ e nyɔ́ hugǎn é, mɔ̌to e nɔ w’azɔ̌ ganji lɛ é, kpo nǔ e è nɔ zán dó hɛn nǔ lɛ ɖó te lɛ é kpo nɔ zɔ́n bɔ nǔwukpikpé frein e nɔ vɔ́ nǔ lɛ blóɖó lɛ é nɔ ɖò jijɛji wɛ. Nǔ e bɛ́ ɖi tuto hlɔnhlɔn ɖiɖó tɔn e bɔkun é ɖé é huzu nǔnywɛ xwitixwiti sín nǔ ɖaxó ɖé bo ɖyɔ lee mǐ nɔ lin nǔ kpɔ́n dó mɔ̌to sín frein kpo lee è na zán hlɔnhlɔn gbɔn é kpo wu é tawun.

Sɔ́ nǔkanbyɔ lɛ sɛ́dó