fonFengyu

Etɛ ka nyi litiyɔmu-iɔn?

Nov 11, 2025

Jǒ wɛn ɖé dó

Akpáxwé "lithium-ion" tɔn ɔ, tinmɛ tɔn kpowun wɛ nyí ɖɔ mǐ ɖò lithium ions lɛ hɛn wɛ gbɔn fí bǐ, ɖi, ions plomb tɔn lɛ (batterie plomb-acide) alǒ ions nickel tɔn lɛ (batterie NiMH) lɛ. Lithium nɔ fá bo nɔ hɛn hlɔnhlɔn gègě ɖò gram ɖokpo mɛ. Hwɛjijɔ physique tɔn lɛ.

Simple acɛ à ? É ɖò mɔ̌ có, nǔ ɖebǔ ɖò batɛɛ enɛ lɛ mɛ bo bɔkun tawun hwenu e a jɛ nǔ lɛ kun jí é ǎ, bɔ un ɖò nǔ wà wɛ ɖó un sixu d’alɔ nyiɖée ǎ wutu.

Etɛwu lithium ka? (Fí e un nɔ dó xomɛsin ɖè é ɖíe)

 

Numɛro 3. Hydrogène, hélium, litium. Sɛ́n ɔ́ nɛ́. Atom kpɛví kpɛví ɖé ɖó proton 3 jɛn é ɖó.

Bɔ nu e ɖo lithium - e jlo na ɖe electron tɔn hɛnnu tɔn sin mɛ ɔ ɖie. Like jló tawun. É nɔ cí nǔ e ma nɔ syɛn ǎ é ɖɔhun ɖò ali enɛ nu. A ka tuùn video enɛ lɛ e mɛ lɛ nɔ kɔn sodium dó sìn mɛ bɔ é nɔ xú bo nɔ wlí myɔ é à? Lithium nɔ wà mɔ̌ có é nɔ lɛ́ wà mɔ̌. Un kpɔ́n mɛɖé bɔ é zé gan lithium tɔn ɖé nyì sinnugannú ɖé mɛ azɔn ɖokpo ɖò ayijayǐ sín xlɛ̌ ɖé hwenu ɖò 2011 (alǒ 2012?) bɔ é dó xɛsi lee é yawu wà nǔ gbɔn é. Gannu ɔ xú.

Nɔte éo, gannu ɔ xú ǎ. Sin ɔ fyɔ́ bɔ liti ɔ wlí myɔ ɖò jǐ tɔn. Gannu ɔ nyɔ́. Memoire ce ɔ, xɛsi wɛ.

Anyway point ɔ wɛ nyi ɖɔ: gan lithium mimε ɔ, awovinu wɛ. Enɛ wu wɛ batterie lithium-ion yɔyɔ lɛ ma nɔ zan gan lithium mimε - ye nɔ zan lithium IONS. Lithium ko oxidé. Li+ sín ɖiɖe ɔ. Way stable hu mɔ.

Voltage e a nɔ mɔ ɔ, 3.6-3.7V wɛ e nɔ mɔ ɖo cellule ɖokpo ɖokpo mɛ bɔ e nɔ nyɔ. É nyɔ́ hú alkali (1,5V) alǒ NiMH (1,2V). Tinmɛ tɔn wɛ nyí ɖɔ a ɖó hudo cellule kpɛɖé tɔn bo na dó xò voltage towe e gbé nya wɛ a ɖè é. Enɛ wu wɛ batterie ordinatɛ́ɛ towe tɔn ɖó cellule 6 bo ma ɖó 15 ǎ.

Azɔ - bɔ un ɖo na ko ɖɔ nukɔntɔn elɔ - lithium ɔ WEZIZA. Nǔ atɔngɔ́ e fá hugǎn é. Enɛ wu ɔ, a nɔ mɔ hlɔnhlɔn ɖaxó ɖé bo nɔ ɖó zìn taɖunɔ ɖé ǎ. Enɛ wu wɛ EV lɛ nɔ zán lithium-ion bo nɔ zán plomb-acide ǎ. Batterie plomb-acide tɔn e ɖó hlɔnhlɔn ɖokpo ɔ é na da azɔn 5-6 hú mɔ̌. Tesla towe na ɖó hudo mɔ̌to ɖaxó ɖé tɔn bo na dó ɖyɔ batɛɛ ɔ.

 

lithium-ion

 

Nǔ e ɖò nǔ ɔ mɛ lɛ é (bló nǔ enɛ ɖó nǔnywɛ xwitixwiti sín nǔ lɛ jí)

 

Anode (akpáxwé nyanya):

Hwɛhwɛ ɔ, grafiti wɛ. Ɛɛn, nǔ ɖokpo ɔ e ɖò wětín akánnɔ lɛ mɛ é, afi ɖɔ é mɛ́ hú mɔ̌ bo lɛ́ w’azɔ̌ gbɔn vo.

Graphite ɖó ɖiɖe kristalu tɔn elɔ - lin tamɛ dó kati ɖé jí ɖò atomiki sín tɛnmɛ. Hlɔnhlɔn van der Waals tɔn e ma ɖó hlɔnhlɔn sɔmɔ̌ ǎ lɛ é wɛ nɔ hɛn fɛ́n lɛ ɖó kpɔ́ (chimie linsinmɛ tɔn nɔ lɛ́vɔ wá bo nɔ xò daka we wu). Lithium ions sixu ɖiɖi ɖo layers enɛ lɛ tɛntin bo... nɔ jε finɛ kpowun. Xókwín tɛkniki tɔn ɔ wɛ nyí "intercalation" có un nɔ lin ɖɔ é cí mɔ̌to ɖiɖó ɖò mɔ̌toɖ’ayǐtɛn e ɖó xɔta gègě é ɖé mɛ ɖɔhun.

Nǔ e è nɔ ylɔ́ ɖɔ 372 milliamp-ganxixo ɖò gramme ɖokpo mɛ é wɛ. Gbɛ̀ ɔ mɛ nugbo ɔ, a nɔ mɔ 340-360 mAh/g nu ɖiɖe ɔ ma nɔ su ǎ ɔ. Un ko mɔ cellules e è bló ɖò Chine lɛ é ɖé lɛ gɔ́n bɔ ye sixu xò 310 mAh/g tlolo ǎ. Ma na ylɔ nyikɔ ǎ amɔ̌, enyi a vɔ́ wekwín lɛ tò ɖò "BYD" mɛ ɔ, a na mɔ... okay un ɖò nyikɔ ylɔ wɛ. Kpléxɔ yetɔn nukɔntɔn lɛ syɛn tawun. Ye ko mɔ ɖagbe hu sin ɖi 2018 cobɔ.

Dìn ɔ, mɛ bǐ nɔ ɖò xó ɖɔ dó anode silicium tɔn lɛ wu wɛ ɖó silicium sixu hɛn lithium 10x hú graphite ɖò linlin mɛ. É cí nǔjiwǔ ɖɔhun à cé? 3700+ mAh/g hlɔnhlɔn linlin tɔn.

Tagba - kpodo tagba e "ɖibla ko ɖeɖɛ" sin hwenu e un jɛ azɔxwe elɔ mɛ - ɔ wɛ nyi ɖɔ silicon nɔ gbajagbaja 300% mɔ hwenu e a lithiate n'i ɔ. Nǔ kpɛví kpɛví lɛ nɔ gbà dó kpɔ́ tlɔlɔ. Dǒ nukún mɛ bo kpɔ́n ɖɔ è ɖò balɔ́ɔn ɖé fúnfún wɛ ɖò beton ɖé mɛ. Beton ɔ nɔ fɛ́n ǎ, é nɔ gbà kpowun.

Tesla nɔ zán silicium ɖé dìn, bo nɔ gɔ́ nú graphite. Vlafo 5-10% silikɔni wɛ à? Un se ɖɔ 8% wɛ bɔ un sixu ko nyi nyanya. Point wɛ nyi ɖɔ e nyi akwɛ kpɛɖe. É ɖò mɔ̌ có, nǔ e è nɔ ylɔ ɖɔ Series A pitch deck ɖò nǔ e è nɔ bɛ́ lɛ é bǐ mɛ é na bo tlɛ nyí mɔ̌ ɔ, anode silicium mímɛ́ lɛ kpó ɖò gbesisɔmɛ ǎ.

Cathode (akpá ɖagbe ɔ):

Oh nyavi. Fi e e nɔ hɛn gblewu ɖe ɔ wɛ ɖo e ɖi 6 cathode chimistry vovo bɔ mɛ bi ɖo linlin do ɖee nyɔ hu ɔ wu bɔ ye bi nɔ nyi nyanya ɖo e nɔ jε application towe ji.

Nukɔntɔn e Sony ɖe ɖo xwe 1991 mɛ ɔ wɛ nyi litium kobaltu - LiCoO2. Mi nɔ ylɔ ɛ ɖɔ "LCO" ɖo kleun mɛ. Énergie densité é nyɔ́ ɖésú - 150-200 mAh/g sɔgbe xá mɛ e bló é. Amɔ̌, jɔhɔn e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é nyla tawun. Enyi a gɔ́ hlɔnhlɔn n’i zɛ xwé wu alǒ hɛn ɛ xú zɛ xwé wu ɔ, nǔ e ɖò kristalu ɔ mɛ é nɔ ɖè oxygène tɔ́n. Oxygène + électrolyte organique + zozo=azǎn nyanya. Telefɔnu mitɔn sixu nɔ zan LCO cobɔ ɖo alokan lɛ ɖo na nɔ xwe 10 a bɔ mi nɔ yawu-bo nɔ charge ye ɖo 10C ji a.

Enɛ ɔ gudo ɔ, NMC - nikɛli manganɛsi kobaltu oksidi ɖe. Nǔ e EV gègě nɔ zán dìn é nɛ. Nickel kpo manganese kpo cobalt kpo sín jlɛ̌ nɔ ɖò huzuhuzu wɛ. Bɛ̌ ɖi 1:1:1 (akpáxwé ɖokpo ɔ). Enɛ gudo ɔ, nǔbibatɔ́ lɛ sɛ̀ tɛn yì 5:3:2 jí. Enɛ gudo ɔ, 6:2:2. Din ɔ, mi ɖo 8:1:1 alo 9:0.5:0.5 ɖo cellules ɖaxo - ɖe lɛ mɛ.

Etɛwu è ka ɖyɔ azɔ̌ ɔ? Kobaltu nɔ xɔ akwɛ. Ði akwɛ xɔ akwɛ tawun ɖɔhun. Azɔ cobalt gege nɔ gosin RDC (République Démocratique du Congo) bɔ ninɔmɛ dokunkun tɔn ɖo finɛ... vɛ wu. Azɔ̌ yɔkpɔvu lɛ tɔn, ninɔmɛ e ma ɖò ayijayǐ mɛ ǎ lɛ é, nǔ lɛ bǐ. Enɛ wu ɔ, mɛ bǐ ɖò tintɛnkpɔn wɛ bo na zán kobaltu kpɛɖé.

Nickel gege=hlɔnhlɔn gege amɔ thermique gege. Manganese=gege nɔ xɔ akwɛ bo nɔ nɔ te bo ka nɔ hɛn hlɔnhlɔn kpɛɖe. Cobalt gege=stable gege kpodo gbɛ cycle ɖagbe kpo amɔ $$$ kpodo walɔ ɖagbe kpo sin xo lɛ.

E nɔ nyi ajɔ - hwebinu. Hwebinu. Un ko ɖɔ xó gègě xá mɛ e nɔ kpé nukún dó nǔ e è nɔ sà lɛ é wu lɛ é dó nǔ enɛ wu. Ye nɔ ba hlɔnhlɔn ɖaxó kpo gbɛzán gaga kpo bo lɛ́ xɔ akwɛ kpɛɖé bo lɛ́ ɖó ayijayǐ ɖagbe. A sixu sɔ́ vlafo wè. Dŏ wŭ.

NCA - nikɛli kobalti aluminium tɔn ɖesu ɖe. Tesla nɔ zan enɛ ɔ nu xwe gege ɖo pack yetɔn gaga- lɛ mɛ. Panasonic wɛ bló ye ɖò azɔ̌xwé ɖaxó Nevada tɔn mɛ. Un ɖisa gbɔn batɛji ɖevo mɛ azɔn ɖokpo - é nyí enɛ ǎ, loɔ, azɔ̌xwé agbahwlɛnhwlɛntɔ́ ɖé tɔn - bɔ xɔ xúxú ɔ kɛɖɛ wɛ nyí taɖunɔ. Nǔ e è nɔ zán dó hɛn jɔhɔn é na ɖibla xɔ $50+ livi. Nǔ lɛ bǐ ɖó na ɖò -40 degrés dew point glɔ alǒ jɛ̌ e ɖò jɔhɔn mɛ é nɔ yí jɔhɔn bo nɔ bló acide hydrofluorique. HF na ɖu nǔ gbɔn nǔ ɖebǔ jí. Glass, gan, xú. Nǔ nyanya.

Oh kpodo LFP - liti gan fosfate kpo. Mɛ elɔ ɖò kɔ lɛ́ wá wɛ. É nɔ hɛn mɛ ɖó ayijayǐ mɛ, bo nɔ xɔ akwɛ ɖò kWh ɖokpo jí, bo nɔ lɛ́ nɔ ayǐ nú táan gegě. Un se ɖɔ LFP cellules nɔ blo 5000+ cycles kaka yi 80% sin hlɔnhlɔn. É sixu lɛ́ nyí 6000. Nǔ e nyla é wɛ nyí ɖɔ hlɔnhlɔn e ɖò dò é - kpowun ɖi 120-140 mAh/g vs 180-200 nú NMC.

Tesla jɛ LFP sɔ́ dó Standard Range Model 3s yetɔn lɛ mɛ jí ɖò 2021. Axi China tɔn wɛ mɔ ye jɛ nukɔn. E ɖo linlin - CATL wɛ nyi LFP ɖaxo bi bɔ ye ɖo China.

Mɛɖé lɛ nɔ ɖò nǔ hlún ɖɔ dó LFP sín hlɔnhlɔn ɖiɖekpo wu wɛ ɖò avivɔ hwenu. E nyla hu NMC. Loɔ, cellules lɛ nɔ xɔ akwɛ bo nɔ nɔ ayǐ nú táan gegě bɔ nú application gègě ɔ, é xɔ akwɛ bɔ è na sà-off. Un na hɛn LFP pack ɖokpo nu toxo mɛ mɔto. Nu tɔjihun ɖaxo -e nɔ yi zɔ tawun ɔ, e sixu nyi mɔ ǎ.

Elɛktrɔliti:

Sin e ɖo tɛ́ntin é nɛ́. E nɔ hɛn ions bo ka nɔ hɛn electrons ǎ, enɛ ɔ ɖo taji ɖo nu e nɔ hɛn electrons ɔ a na ɖo circuit court kpowun.

Hwɛhwɛ ɔ, é nɔ nyí litium hexafluorophosphate - LiPF6 - e è nɔ hɛn xú ɖò nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é mɛ é. Nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é wɛ nyí nǔ e è nɔ ylɔ ɖɔ éthylène carbonate (EC) kpo diméthyl carbonate (DMC) kpo alǒ diéthyl carbonate (DEC) kpo é.

Nǔ e jiwǔ é ɖé ɖíe: EC nɔ syɛn ɖò xɔmɛ sín fífá mɛ. Fí e é nɔ xú ɖè é nɔ yì 36 degrés mɔ̌ . Enɛ wu ɔ, EC mímɛ́ ɔ na xú ɖò avivɔ hwenu. Enɛ wu wɛ a nɔ ɖa ɛ kpodo DMC alo DEC ɖee nɔ nyi sin kaka jɛ -70℃alo nu ɖebu kpo. Nǔ e è xò kplé é nɔ nɔ sìn mɛ ɖò ninɔmɛ e sɔgbe lɛ é mɛ.

É lɛ́ nyí carbonates organiques bo nɔ fyɔ́. É nyí lɛ̌ɛnkanvɔ-nivo e nɔ fyɔ́ é ǎ, loɔ, é nɔ fyɔ́ dandan. Un mɔ tɛnkpɔn fɛ́n ɖiɖó mɛ tɔn ɖé azɔn ɖokpo bɔ mǐ jló bo sɔ́ fɛ́n ɖé gbɔn fɛ́n e mɛ è gɔ́ hlɔnhlɔn ɖè é ɖé mɛ. É ɖè gaz tɔ́n jɛ nukɔn - gbè ɖé tɔ́n - bɔ zǒ lɛ tɔ́n sín jɔhɔn tɔ́n sín dò ɔ mɛ. É yì mɛtlu 2 mɔ̌ ɖò ga jí. Cellule ɔ bǐ yì vlafo 800 degrés sɔgbe xá ɖiɖe e è sɔ́ ɖò thermocamera jí lɛ é.

Tɛnkpɔn e è hɛn ɖ’ayǐ é ɖé wɛ nyí enɛ, bo ɖó myɔcící kpo nǔ lɛ bǐ kpo. É kpó ɖò xɛsi ɖi wɛ có.

Jɛ LiPF6 ɔ nɔ hɛn jɔhɔn syɛnsyɛn ɖi zomɛ ɖɔhun. Yi wan nu sin. Enyi é xú ɔ, é nɔ hydrolysé bo nɔ huzu HF. Nǔ e wu è nɔ bló batɛɛ ɖò xɔ e mɛ jɔhɔn nɔ xú ɖè tawun lɛ é mɛ é nɛ. Un ɖò xó ɖɔ dó -40 degrés alǒ hwe hú mɔ̌ wu wɛ. Hwɛhwɛ ɔ, nǔ e nɔ ɖè jɔhɔn sín lanmɛ é nɔ nyí ɖokpo ɖò nǔ e nɔ zán hlɔnhlɔn hugǎn ɖò azɔ̌xwé e nɔ bló nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é mɛ é mɛ.

Un yì ba azɔ̌xɔsa ɖé kpɔ́n azɔn ɖokpo bɔ xɔ e mɛ è nɔ xú nǔ ɖè é xú sɔmɔ̌ bɔ è nɔ vɛ́ mɛ bɔ è nɔ gbɔjɛ. Awɔntín towe na xú ɖò cɛju klewun ɖé mɛ. Mɛ e nɔ w’azɔ̌ ɖò finɛ lɛ é bǐ ɖó na nɔ zán jɛ̌ e è nɔ fún dó mɛ jí é hwebǐnu. Azɔ̌mɛ e nyɔ́ é ɖé wɛ ǎ.

Mɛɖeɖóvo:

Akpáxwé e è wɔn é. É nyí fɛ́nnú polymère kpɛví ɖé kpowun có é ka ɖò taji tawun.

Hwɛhwɛ ɔ, è nɔ zán polipropylène (PP) alǒ poliéthylène (PE) dó bló na. Hweɖelɛnu ɔ, è nɔ bló kɔ́lu atɔn ɖé bɔ PP-PE-PP nɔ ɖ’emɛ. É nɔ nyí 20-25 microns ɖò hwɛhwɛ mɛ. Enɛ ɔ hwe. É cí fɛ́ɖɛ́fɛ́ɖɛ́ hú ɖa gbɛtɔ́ tɔn (70-100 microns).

É ɖó hǔn kpɛví kpɛví - ɖi 100 nanomètre - bo nɔ jó ions lɛ dó bɔ ye nɔ gbɔn mɛ bo nɔ sú ali dó élɛktrɔn lɛ. É nɔ lɛ́ hɛn anode kpo cathode kpo ɖó vo ɖò agbaza lixo. Nú ye ɖ’alɔ=kɔ́ntu kpɛví=jí ɔ, nǔ nyanya lɛ nɔ yawu jɛ.

Flin Samsung Galaxy Note 7 sin myɔ lɛ à ? 2016. Nǔ enɛ sín akpáxwé ɖé wɛ nyí ɖɔ nǔ e è hɛn gblé ɖò separateur mɛ é wɛ. Samsung bló batterie ɔ syɛnsyɛn dín. É hwe dín, è bló kplé syɛnsyɛn dín, è nɔ yí gbè nú gbló ada ǎ. Kplékplé ɖé lɛ nɔ hɛn nǔ e nɔ ɖè nǔ ɖó vo é syɛnsyɛn ɖò zwe ɖokpo jí. Fí e gǎnmaɖó ɖè é wá tɔ́n. Wǎgbɔ tɔn ɔ, é mɔ pinhole ɖé. Kpɛɖe xomɛ tɔn. Thermique hɔn. Myɔ.

Ye flín alokan livi 2,5. È gbɛ́ ɖɔ jɔmɛhun lɛ ni ma yì ó. É xɔ Samsung liva mɔkpan. Nǔ enɛ lɛ bǐ jɛ ɖó plastique e cí fɛ́ɖɛ́fɛ́ɖɛ́ hú wema é ɖé wu.

Un ɖó linlin lɛ dó lee è bló batɛɛ aggressive gbɔn é wu. Nǔblótɔ́ lɛ nɔ ɖò nǔ kpɛví kpɛví lɛ kpo nǔ e nɔ fá lɛ é kpo sɔ́ wɛ bo na dó ɖu ɖò agbahwlɛnhwlɛn ɔ jí. Amɔ̌, dogbó ɖé tíìn. Physique nɔ lin tamɛ dó tuto nǔ e a nɔ bló é tɔn jí ǎ.

 

Lee é nɔ w’azɔ̌ gbɔn tawun é (akpáxwé e mɛ bǐ nɔ xò zlɛ é)

 

Gbɔn gbá:

A nɔ sɔ́ alokan towe dó kɔ́mɛ. Nǔ e nɔ hɛn nǔ gɔ́ é nɔ hɛn élɛktrɔn lɛ gannugánnú bo nɔ byɔ anode ɔ mɛ, bo nɔ dɔn ye sín katode ɔ mɛ. Enɛ nɔ zɔ́n bɔ katodu ɔ nɔ ɖè ions lithium tɔn lɛ tɔ́n. Ions lɛ nɔ gbɔn électrolyte ɔ mɛ bo nɔ yì anode ɔ jí. Ye nɔ byɔ xɔgbigbázɔ́ ɔ mɛ.

Lin tamɛ dó nǔ enɛ jí ɖi è ɖò jɔhɔn ɖé xúxú wɛ ɖɔhun. Lithium ions lɛ nɔ jló na nɔ anode mɛ ɖò jɔwamɔ linu ǎ - ye nɔ syɛn hú ɖò cathode mɛ. Amɔ̌, a ɖò ye hɛn gannugánnú wɛ gbɔn voltage ɖiɖó dó ye jí gblamɛ. Hlɔnhlɔn e è hɛn ɖ’ayǐ é.

È ɖe sin mɛ:

A ɖè alokan towe sín kɔ́ntu mɛ bo zán. Fífá hwenu nɔ tɔ́n. Ions litium tɔn lɛ nɔ gbɔn élɛktrɔlitɛ ɔ jí bo nɔ lɛkɔ wá katodu ɔ mɛ. Électrons lɛ nɔ gbɔn alokan towe sín hǔn mɛ sín anode jí bo nɔ yì cathode jí. Élɛktrɔn enɛ e nɔ sà é wɛ nɔ na hlɔnhlɔn nǔzinzan towe.

Voltage ɔ nɔ sín chimie kpo ninɔmɛ charge tɔn kpo wu. Nú NMC alǒ NCA ɔ:

E hɛn hlɔnhlɔn bĭ: ~4.2V

Nyikɔ: ~3.7V

E ɖe hlɔnhlɔn tɔn bi: ~3.0V

Ma yi do 3.0V alo a jɛ gan lithium plating ji bɔ e nɔ hɛn awovinu. Ma yi 4.2V ji o alo a na hɛn thermique hɔn. Nǔ e wu è ɖó tutoblonunu e nɔ kpé nukún dó batɛɛ lɛ wu é (BMS) é nɛ. Ye nɔ kpɔ́n hlɔnhlɔn kpo jɔhɔn kpo kpodo courant kpo bo nɔ sú nǔ lɛ enyi nǔɖe cí nǔ e ma sɔgbe ǎ é ɖɔhun ɔ nɛ.

BMS sín ɖiɖe ɖagbe nɔ vɛwǔ. É vɛwǔ tawun. Mi ɖo hudo hwenu e mi na yawu yigbe na e‚ numɔjɛnǔmɛ e sɔgbe e‚ ayijayi kpɔn zɛ jlɛ wu. BMS e xɔ akwɛ é nyí ɖokpo ɖò ali e nu è na yawu bló bɔ batɛɛ ɖagbe ɖé na huzu myɔ sín awovinú ɖè é mɛ.

 

lithium-ion

 

Tagba lɛ (oh man tagba lɛ sukpɔ tawun)

 

Tagba 1gɔ́ ɔ: Nǔ lɛ gbídígbídí ɖò dandan .

Charge-decharge ɖokpo ɖokpo nɔ hɛn batterie ɔ gble. Nǔ e è ma sixu gló ǎ é. Tɛmodinamiki.

Nu elɔ ɖe bɔ e nɔ ylɔ ɖɔ SEI couche - électrolyte solide interphase - bo nɔ bló ɖo anode ɔ sin ji. É ɖò dandan tawun cobɔ batɛɛ ɔ na w’azɔ̌. Amɔ̌, é nɔ ɖò susu wɛ ɖò hwenu e ɖò yiyi wɛ é, bo nɔ lɛ́ ɖò lithium e ɖò azɔ̌ wà wɛ é ɖu wɛ. Ɖo 500 cycles gudo ɔ, a sixu ɖo 90% hlɔnhlɔn kpo. 1000 gudo ɔ vlafo 80%. Ɖo xwe 2000 gudo ɔ... e nɔ ganjɛ wu.

Un ɖo MacBook 2015 tɔn ɖe kpo ɖo 78% batterie sin lanmɛ na nɔ ganji ɖe xlɛ wɛ. Un baby it có - nɔ jó e dó bɔ é nɔ yì dò nú 40% hwɛhwɛ ǎ, nɔ hɛn ɛ ɖó kɔ́mɛ hwenu e é nyɔ́ bló é, nɔ gbá ɛ gbeɖé ɖò mɔ̌to zozo mɛ ǎ. Asi ce ɖo MacBook 2018 tɔn ɖe ɖo 62% lanmɛ na nɔ ganji tɔn mɛ ɖo e nɔ hɛn ɛ syɛnsyɛn. É nɔ bló cycles bĭ ayihɔngbe ayihɔngbe, bo nɔ jó dó bɔ é nɔ charge ɖò zǎnmɛ, bo nɔ zán ɖò akɔ́nta tɔn hwenu e é ɖò zozo wɛ é. Lee a nɔ wà nǔ xá batóo ɔ gbɔn é ɖò taji tawun.

Katodu ɔ lɔ nɔ hɛn nǔ gblé. NMC nikɛli ɖaxó-nyla wɛ nyla tawun. Ɖo 4.3V ji ɔ, katodu ɔ sin ji nɔ jɛ nu wa ji kpodo electrolyte kpo. Ions gan transitoires (nickel, manganèse, cobalt) sixu xú bo sɛ̀ tɛn yì anode ɔ jí fí e ye nɔ hɛn SEI gblé ɖè é. Nu elɔ ɖesu ɖe bɔ e nɔ ylɔ ɖɔ cathode densification bɔ structure kristalu tɔn nɔ hɛn ɖiɖi kpɛɖe kpɛɖe bo nɔ hɛn porosité bu.

Sixu glɔ́n ali nú nǔ elɔ tawun ǎ. Chimie kpowun wɛ. Entropie nɔ ɖu ɖò mɛ jí hwebǐnu.

Tagba 2gɔ́ ɔ: Zohùnhùn nɔ hɛn nǔ bǐ gblé .

Ɖo 0 degré glɔ ɔ, electrolyte ɔ nɔ xú ɖi wìin fifa ɖɔhun. Ion lɛ yiyi nɔ syɛn d’eji. A na hɛn 20-30% bu ɖo -10 degré . É lɛ́ nyla hú mɔ̌ ɔ, enyi a tɛ́n kpɔ́n bo na gbá batɛɛ e fá é ɖé b’ɛ na yá ɔ, a na sɔ́ lithium gan tɔn dó anode ɔ jí, é nyɔ́ hú ɖɔ a ni sɔ́ dó mɛ. Enɛ nɔ zɔ́n bɔ è nɔ ɖó dendrites - nǔ e cí nǔ e è sɔ́ gan litium tɔn dó bló é ɖɔhun, bo sixu sù bo wá tɔ́n nǔ e nɔ ɖè nǔ ɖó vo é mɛ é. Kpɛɖe xomɛ tɔn. Myɔ.

Ɖo 40-45℃ji ɔ, nu e nɔ hɛn nǔ gblé lɛ é bǐ nɔ yawu jɛ. Sɛ́n ɖaxó ɔ: enyi è bló 10 degrés ɖokpo ɖokpo ɔ, é nɔ bló bɔ nǔ e è nɔ wà é nɔ jɛji azɔn wè. Enɛ wu ɔ, batɛji e ɖo degré 45 mɛ ɔ nɔ yawu gble azɔn ɛnɛ hu degré 25 mɛ .

Un nɔ nɔ Texas. Yozo ɔ sín jɔhɔn nɔ yì 100 degrés F+ (38 degrés +). Un mɔ batterie EV ɖee hɛn 15% sin hlɔnhlɔn bu ɖo xwe 3 mɛ kpowun ɖo zozo mɛ. É ɖò mɔ̌ có, EV e ɖò Minnesota lɛ é nɔ hɛn nǔ gblé kpɛɖé ɖò hwenu e è nɔ bló jɔhɔn é -, amɔ̌, ye nɔ hɛn nǔ gblé ɖò avivɔ hwenu ɖó avivɔ wutu. Sixu ɖuɖeji ǎ.

Zohùnhùn ɖagbe ɔ ɖi 20-25 degrés . Mi ɖó taɖagbe bo na hɛn enɛ ɖó te ɖò gbɛ̀ jɔ gbɛ̀ ɔ mɛ.

Tagba 3gɔ́ ɔ: Nǔ e nɔ yawu gbá nǔ é nɔ dɔn tagba wá ɖò jɔwamɔ linu .

Mɛ bi wɛ nɔ ba 10-minute EV chargement ɖi ​​gaz xɔsa ɖɔhun. Amɔ̌, enyi è sɔ́ hlɔnhlɔn ɖaxó ɖé gbɔn batɛɛ ɖé mɛ ɔ, é nɔ na zozo. I2R perdes - courant carré fois résistance. Nǔ e nɔ ɖí xwi xá nǔ é hwe có é ka nyí zéro ǎ. Ɖo 250kW chargement mɛ ɔ, a nɔ hɛn zozo ɖaxo ɖe wa.

É lɛ́vɔ zɔ́n bɔ è nɔ yawu gbá nǔ e è nɔ zán ɖò électrode jí lɛ é. É nɔ hɛn ion lɛ gannugánnú bɔ ye nɔ yawu gbɔn nǔ e è bló é mɛ. É sixu zɔ́n bɔ è na gbà bo lɛ́ gbà nǔ kpɛví kpɛví lɛ ɖò hwenu e ɖò yiyi wɛ é.

Tesla sín hlɔnhlɔn ɖaxó (V3) sixu wà 250kW ɖaxó. Amɔ̌, ye nɔ yawu ɖiɖekpo. Vlafo 250kW nú cɛju 5, enɛ gudo ɔ, 150kW, enɛ gudo ɔ, 100kW, enɛ gudo ɔ, 50kW. BMS e nɔ cyɔn alɔ hǔn lɛ jí é nɛ.

800V sin tutomɛ yɔyɔ lɛ sin Porsche kpodo Hyundai kpo sixu blo 350kW. Amɔ̌, nú táan klewun ɖé kpowun. Fiziki wɛ nyi fiziki.

Dobanúnǔ ɖé tíìn dó èlɛktrɔdu sín ɖiɖe e nɔ yawu-gbágbá-ɖò jlɛ̌ jí é jí. Électrodes kpɛví kpɛví lɛ, nǔ kpɛví kpɛví lɛ, nǔ e è nɔ sɔ́ dó cyɔn nǔ jí lɛ é ɖagbe hugǎn lɛ. É nɔ d’alɔ mɛ. Amɔ̌, a sixu flú thermodynamique ǎ.

Tagba 4gɔ́ ɔ: Myɔ

Batɛji lithium-ion tɔn lɛ nɔ wlí myɔ hwɛhwɛ ǎ. Way hwe hú mɔ̌to e nɔ zán ésansi lɛ é. Amɔ̌, hwenu e ye wà mɔ̌ é ɔ, é nɔ jiwǔ.

Thermique hɔn. Enyi cellule ɖé jɛ zozo ɖaxó ɖé jí ɔ, - nɔ gbɔn vo sɔgbe xá sinmɛ, vlafo 150-200 degrés - exothermique sín nǔwiwa lɛ nɔ bɛ́. SEI nɔ hɛn nǔ gblé. Separateur nɔ xú. Élɛktrɔliti nɔ fyɔ́. Katodu nɔ ɖè oxygène tɔ́n. Nǔwiwa ɖokpo ɖokpo nɔ ɖè zozo tɔ́n bɔ é nɔ dɔn nǔwiwa gègě wá. Xósin ɖagbe lɛ sín xósin.

A sixú sɔ́ sin dó cí myɔ hwɛhwɛ ɖɔhun ǎ. Un jló na ɖɔ ɖɔ a sixu kɔn sìn dó jí bo na dó fá ɛ có cellule ɔ ka nɔ ɖò zozo hɛn wá wɛ ɖò xomɛ. Zocícízɔ́watɔ́ lɛ gbɛ́ wǎn nú myɔ EV tɔn lɛ. Nɔ zán ganxixo gegě dó cí. Sixu lɛ́vɔ fyɔ́ ɖò nukɔnmɛ.

Cellule égbé tɔn lɛ ka ɖó nǔ e nɔ cyɔn alɔ ye jí lɛ é. Sɔ́ nǔ e nɔ klán nǔ lɛ é dó sú hwenu e è hɛn zozo é. Fí e è nɔ bló jɔhɔn ɖè lɛ é. Courant nɔ ɖó nǔ te. Fuzi zozo tɔn lɛ. Plus BMS nɔ kpɔn nu bi.

É ka kpó ɖò jijɛ wɛ hweɖelɛnu. É nɔ bló bɔ wɛn lɛ nɔ tɔ́n hwebǐnu có, ɖò nǔjlɛdonǔwu linu ɔ, EV lɛ ɖò ayijayǐ mɛ hú mɔ̌to e nɔ zán gaz lɛ é. PR tagba.

Tagba 5gɔ́ ɔ: Walɔ ɖagbe Kobaltu tɔn

70% kobaltu tɔn nɔ gosin RDC. É gègě gosin dotóoxwé alɔnuzɔ́watɔ́ lɛ tɔn e mɛ azɔ̌wiwa sín ninɔmɛ nyanya ɖè lɛ é mɛ. Vǐ lɛ sín azɔ̌ sín gbeɖiɖó lɛ. Nǔ e lɛlɛ̌ dó mǐ lɛ é. Hwinnya hánnyá wɛ.

Mɛ bǐ ɖò tintɛnkpɔn wɛ bo na zán kobaltu kpɛɖé. Nikɛli ɖaxó-NMC nɔ zán nǔ kpɛɖé tawun. LFP nɔ zán zéro. Amɔ̌, kobaltu nɔ bló bɔ nǔ e ɖò katodu ɔ mɛ é nɔ syɛn. É mɛvo ɔ, a ɖó hudo hlɔnhlɔn ɖagbe hugǎn tɔn kpo dogbó hlɔnhlɔn tɔn syɛnsyɛn lɛ kpo tɔn.

Kobaltu sín akwɛ lɔ nyí taɖunɔ. Ɖo $30k/ton glɔ ɖo 2016. E yi $90k+ ɖo 2018. E jɛ $25k ɖo 2020. Din ɔ, e yi $35k/ton. Nɛ̌ a ka nɔ bló tuto nú nǔɖiɖó lɛ gbɔn hwenu e nǔ e a nɔ zán lɛ é sín akwɛ nɔ ɖyɔɖyɔ 3x é?

Tagba 6gɔ́ ɔ: Nǔ e nɔ hɛn nǔ wá lɛ é sín hwinyan hwinyan

Lithium sín akwɛ yì jǐ tawun ɖò 2021-2022 mɛ. $6k/ton ɖo 2020. E yi $80k/ton ɖo 2022 sin fifo mɛ. E jɛ $12k/ton ɖo 2024. Din ɔ, e yi $15k/ton ɖo 2025.

Litium gege nɔ gosin Australie (awinnya syɛnsyɛn lɛ ɖiɖe) alo Amelika Tofɔligbé tɔn (jε ɖiɖe sin jεn mε ɖo Chili/Argentine/Bolivie - "litium sin atɔnvlɔɖó"). Amɔ̌, nǔ e è nɔ wà lɛ é gègě nɔ jɛ ɖò Chine. Ɖi 75% hlɔnhlɔn e è nɔ zán dó hɛn litium syɛnsyɛn ɖò gbɛ̀ ɔ bǐ mɛ é ɖɔhun.

China nɔ lɛ́ kpé nukún dó batɛɛ ɖiɖó wu - 75% ɖò cellule e è nɔ bló ɖò gbɛ̀ ɔ bǐ mɛ lɛ é mɛ. Bɔ 90% nǔ anode tɔn lɛ tɔn (graphite sín azɔ̌wiwa).

Nǔ e wu États-Unis kpo Elɔpu kpo ɖò gǎn dó wɛ bo na bló tuto nǔ e è nɔ sà ɖò tò ɔ mɛ lɛ é tɔn é nɛ. Amɔ̌ é nɔ yá. É nɔ byɔ xwè mɔkpan cobɔ è na gbá azɔ̌xwé ɖaxó ɖé. É nɔ byɔ hwenu gègě cobɔ è na bló tuto nǔnina tɔn e ɖò aga é.

Litium -e ɖo na nyi ultra pure. Nǔ kwijikwiji lɛ hwe hú 0,01%. Nǔ e è nɔ jlaɖó é sín bǎ enɛ nɔ xɔ akwɛ alǒ nɔ yawu ǎ.

 

Nu e wutu mi ɖo lithium-ion (nu din ɔ)

 

Nǔ e un ɖò nǔ hlún ɖɔ wɛ dìn lɛ é bǐ ɖò finɛ có, lithium-ion kpó ɖò nǔ ɖagbe hugǎn ɔ nyí wɛ ɖò ajɔ̌wiwa linu.

Hlɔnhlɔn ɖiɖó: 250-300 Wh/kg ɖò hǔn mɛ. 160-180 Wh/kg ɖò pack nivo mɛ ɖò fífá kpo structure kpo kpodo BMS kpo gɔ́ na gudo. Enɛ ɔ ko kpe nu 300+ mile EVs e ma ɖo zìn ɖiɖɔ ǎ lɛ.

Jlɛ́:

Plomb: 30-50 Wh/kg (e kpɛn ɖi fuck ɖɔhun)

NiMH: 60-120 Wh/kg (nǔ e Prius nɔ zán é)

NiCd: 40-60 Wh/kg (é lɛ́ nyí aɖǐ, è nɔ ɖè sín mɛ gègě mɛ)

Nǔɖiɖó lɛ ko zin. Nǔnamɛtɔ́ kanweko mɔkpan. Gigafabrique gègě. È ɖó tuto nǔnina tɔn lɛ ayǐ. Economie de l’échelle.

Tesla sín azɔ̌xwé ɖaxó Nevada tɔn ɔ jló na bló 35 GWh/xwè ɖokpo mɛ. Enɛ ɔ ko kpe nu EV 500k+. CATL ɖo Chine nɔ blo hu mɔ - Un lin ɖɔ 200+ GWh/xwe? Vlafo 300 wɛ à? Un na ɖó na kpɔ́n.

Nǔ e è bló lɛ é bǐ nɔ yí lithium-ion lɔmɔ̌. Nǔ e è nɔ zán dó xɔ nǔ é (CCS, NACS, CHADEMO). BMS sín xógbe lɛ. Sɛ́n e kúnkplá ayijayǐ lɛ é. Nǔ e è nɔ vɔ́ zán lɛ é. É sixu ɖyɔ ɖò chimie ɖevo mɛ kpowun bo ma vɔ́ nǔ lɛ bǐ blóɖó ǎ.

 

lithium-ion

 

Nǔ e sixu wá ɖyɔ ɛ ɖò nukɔnmɛ é .

 

Batɛji syɛnsyɛn-:Ðyɔ nǔ e nɔ nyí électrolyte é kpo nǔ syɛnsyɛn e è sɔ́ ceramique alǒ kɔ́fu alǒ sulfure dó bló é kpo. Nǔ e nyɔ́ lɛ é: è nɔ sà sìn ǎ, myɔ nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu kpɛɖé, vlafo è sixu zán anode gan litium tɔn lɛ nú hlɔnhlɔn ɖaxó.

Mɛ bǐ wɛ ɖò azɔ̌ wà wɛ ɖ’eji. QuantumScape nɔ ɖɔ 800 Wh/kg ɖò laboratoire sín hǔn lɛ mɛ kpodo 800+ sín hǔn lɛ kpo. É nɔ kpaca mɛ enyi é nyí nugbǒ ɔ nɛ.

Tagba lɛ: Nǔ e nɔ ɖí xwi xá nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é kpo nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é kpo tɛntin é. É vɛwǔ bɔ è na hɛn kancica ɖagbe ɖó te ɖò xwè afatɔ́n mɔkpan vlamɛ hwenu e nǔ lɛ ɖò jijɛji wɛ/ɖò ɖiɖekpo wɛ é. Électrolytes syɛnsyɛn lɛ gegě nɔ fɛ́n - dendrites sixu gbà gbɔn ye mɛ. Nǔɖiɖó ɖò jlɛ̌ jí ɔ, è ko ɖexlɛ́ ǎ bǐ mlɛ́mlɛ́.

Un ɖo xɛsi ɖi wɛ ɖɔ mi na mɔ nu enɛ ɔ ɖo mɔto ɖaxo lɛ mɛ cobɔ xwe 2030. Vlafo 2028 nu mɛɖe ɖo nuɖe wa wɛ ɔ. Amɔ̌, vlafo ɖò nukɔnmɛ. Un se ɖɔ "solid-state est 5 ans loin" sin xwe wo e wa yi lɛ mɛ.

Litiyɔmu-kpɛ́n:Ɖo Ɖɔxomε ɔ, Ɖɔxomε 2600 Wh/kg. Sulfure nɔ xɔ akwɛ bo nɔ lɛ́ sukpɔ́.

Tagba: hlɔnhlɔn e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é. Nǔ e ɖò tɛntin lɛ é nɔ xú ɖò électrolyte mɛ bo nɔ zɔ́n bɔ nǔwukpikpé lɛ nɔ yawu vɔ. Ɖo 50 cycles gudo ɔ, batterie ɔ nɔ toast.

E ko "ɖibla ko ɖeɖɛ" nu 20+ xwe. É kpó ɖò finɛ ǎ.

Sodium-iɔn:Nǔ e ɖò jijɛ wɛ tawun dìn é. CATL jɛ azɔ wa ji ɖo xwe 2023. BYD ɖo azɔ wa wɛ.

Sodium ɖò fí bǐ (xù sín). Way xɔ akwɛ hú lithium. Sixu zán nǔ e è nɔ zán dó bló nǔ lɛ é mɔhun lɛ.

É ɖò mɔ̌ có, hlɔnhlɔn e ɖò hlɔnhlɔn mɛ é hwe hú mɔ̌: 150-160 Wh/kg vs 250-300 nú liti-ion.

É nɔ hɛn lè wá nú nǔ e è nɔ hɛn ɖ’ayǐ lɛ é kpo EV e nɔ xɔ akwɛ lɛ é kpo. È na ɖyɔ lithium-ion ɖò nǔ ɖagbeɖagbe lɛ mɛ ɖò hweɖenu ɖò malin-malin mɛ ǎ.

Anode gan litium tɔn:Zǎn gan litium tɔn dó graphite tɛnmɛ. Hɛn èlɛktrɔliti sinnɔ. É sixu xò 400-500 Wh/kg ɖò hǔn mɛ.

Tagba dendrite tɔn kpó ɖò te. Mɛ ɖokpo ɖokpo ɖo hwɛn tɔn - coatings, electrolyte additifs, etc. Mi na kpɔn mɛ e na ɖuɖeji jɛ nukɔn ɔ.

 

Oh kpodobatɛɛ litímu tɔn- ɖó na ɖɔ xó dó mɛ enɛ lɛ jí vlafo. Ye nɔ zán gel alǒ électrolyte polymère syɛnsyɛn ɖé dó sin tɛnmɛ. Nǔ e cí fɛ́ɖɛ́fɛ́ɖɛ́, fɛ́ɖɛ́fɛ́ɖɛ́, bo lɛ́ fɛ́ɖɛ́fɛ́ɖɛ́ é. Tókúnɔ towe e ma ɖó kàn ǎ lɛ é na ɖibla ɖó ɖokpo. É nɔ hɛn mɛ ɖó ayijayǐ mɛ kpɛɖé hú sin có, hlɔnhlɔn tɔn ka ɖibla nyí ɖokpo ɔ. É kpó ɖò lithium-ion tech wɛ, è bló b’ɛ gbɔn vo kpowun. Azɔ̌xɔsa e nɔ sà nǔ lɛ é nɔ yí wǎn nú ye ylɔylɔ ɖɔ "LiPo" ɖi nǔ ɖé wɛ bo nɔ ɖyɔ nǔ ɖɔhun. É nyí mɔ̌ ǎ.

Sɔ́ nǔkanbyɔ lɛ sɛ́dó